19 november 2025

een ‘mogelijke toekomst’

Posted by F.A. Slothouber under Uncategorized | Tags: , , , , , , , , , , , , , , , |
Geef een reactie 

 

Momenteel is de formatie in Nederland in volle gang.
Maar laten we eens doorscrollen naar een ‘mogelijke (zwarte) toekomst’; ‘wat als’:
Het is het jaar 2029
en Geert Wilders heeft als premier
zojuist zijn eerste kabinet gepresenteerd.

Als een van de vele ingrijpende hervormingen in zijn eerste maanden in functie
heeft de nieuwe premier duizenden asielzoekers gedeporteerd
naar landen zoals Eritrea, Afghanistan en Iran.

Bij terugkeer in deze landen zouden verschillende van deze asielzoekers
te maken hebben gehad met arrestatie, marteling en zelfs executie.

Natuurlijk is dit slechts een fictieve weergave van een mogelijke toekomst,
maar het is een toekomst die op zijn minst denkbaar lijkt,
gezien de recente peilingen en de belofte van de leider van de PVV
om iedereen die illegaal naar ons land reist te deporteren,
ongeacht of ze bij thuiskomst levensgevaar lopen.

Zulke uitspraken zouden nog niet zo lang geleden
bijna unaniem zijn bekritiseerd,
maar de huidige stand van zaken in ons immigratiesysteem en de politiek
heeft ze blijkbaar acceptabel gemaakt voor een groeiend aantal Nederlanders.

‘Ik denk niet dat het om haat gaat’, zei een inbeller op NPO Radio 1
toen de plannen van de PVV werden aangekondigd.
‘Ik denk dat het om de manier gaat waarop [immigratie]
tot nu toe door deze en de vorige regering is aangepakt,
[wat] veel onrust heeft veroorzaakt.’

Een andere beller gaf toe dat de meningen
over de kwestie verdeeld waren,
maar gaf een contrasterend perspectief:

‘Dit is Geert Wilders ten voeten uit’, zei ze.
‘Hij heeft verdeeldheid nodig.
En wat is het meest controversiële onderwerp dat we kunnen bedenken?
Immigratie.
En wat een voorrecht hebben we om in een veilig land te leven waar,
God verhoede,
niemand van ons ooit zijn kinderen hoeft op te halen
en te vluchten voor vervolging!’

Dit alles brengt ons mooi terug
bij de specifieke – en zeker complexe – kwestie die aan de orde is:
namelijk, hoe moeten we omgaan met asielzoekers
die daadwerkelijk zijn gevlucht voor vervolging
en die mogelijk nog meer te maken krijgen
als ze naar huis terugkeren?

De bescherming van dergelijke personen
staat centraal in het Vluchtelingenverdrag van 1951,
dat door alle westerse democratieën (inclusief de onze) is geratificeerd
en al lang wordt verdedigd.
Het verdrag omvat het principe van ‘non-refoulement’:
het verbiedt ‘de gedwongen terugkeer van vluchtelingen of asielzoekers
naar een land waar ze het risico lopen vervolgd te worden’.

‘Onze waarden zijn altijd geweest
dat wanneer mensen een reëel en substantieel risico lopen
op fysieke marteling of vervolging…
wij als land altijd bereid zijn geweest om hen op te vangen’,
werd onlangs zo uitgelegd
‘deze waarden die in het verdrag zijn verankerd moeten niet worden afgeschaft.
(…) omdat dat onlosmakelijk verbonden is
met onze geschiedenis, onze traditie en onze positie als liberale democratie.’ werd erbij gezegd.

En toch is dit precies wat de PVV belooft te doen, mochten ze aan de macht komen.

Steeds meer politici hier en elders beweren
dat het Vluchtelingenverdrag en andere soortgelijke verdragen,
zoals het Europees Verdrag voor de Rechten van de Mens,
hervormd – of zelfs genegeerd – moeten worden
in het licht van een sterk veranderde wereld.

Wij zijn natuurlijk niet het enige land dat met een immigratiecrisis kampt;
noch zijn wij de eersten die drastische maatregelen overwegen
om de stroom asielzoekers die ons land bereikt, in te dammen.

In zijn eerste maanden na zijn aantreden
maakte de Amerikaanse president Donald Trump
zijn eigen belofte waar om de grenzen van Amerika strenger te bewaken,
onder andere door illegale immigranten te deporteren.

Onder hen bevonden zich verschillende Iraniërs
die beweerden een gegronde vrees
voor vervolging te hebben bij terugkeer naar huis,
gezien hun openlijke bekering tot het christendom.

In mei stelde een Amerikaans congreslid voor
om de wetgeving te wijzigen
om dergelijke religieuze vluchtelingen
te beschermen tegen deportatie.
Ze noemde haar wetsvoorstel, de Artemis Act,
naar een van de Iraniërs die naar Panama was gedeporteerd.

In juni kwam de kwestie weer in het nieuws
toen een andere Iraanse asielzoeker werd gefilmd
terwijl hij een paniekaanval kreeg
toen haar man, een medechristen,
werd meegenomen door de Amerikaanse immigratiedienst ICE.

In juli reisde de dominee van het echtpaar
– eveneens een Iraanse christen
die enkele jaren geleden als vluchteling
in de Verenigde Staten was aangekomen –
naar het Witte Huis om een driedaagse hongerstaking te houden
uit protest tegen de detentie van zijn kerkleden.
En in augustus riep de dominee in een interview
op tot ‘diepgaande hervormingen’ van het immigratiesysteem.
Hij zei dat ‘de meeste [Iraanse christelijke asielzoekers in de VS]
vele malen hebben geprobeerd om via een legale weg binnen te komen,
zoals een vluchtelingentraject,
maar dat er voor Iraniërs
geen legale manier is om vluchteling te worden in de Verenigde Staten.’

Een legale weg voor religieuze vluchtelingen
is ook iets waar andere landen voor gepleit is,
want alleen al in de afgelopen twee jaar
is er menigmaal gepubliceerd over de benarde situatie
van Iraanse christelijke vluchtelingen
in Turkije, Georgië en, dichter bij huis, Zweden.
Tegelijkertijd zijn er ook zorgen geuit over Iraanse christelijke vluchtelingen
in verschillende andere landen, waaronder Armenië, Irak en Indonesië.

In elk van deze landen lijkt de gemene deler
simpelweg te zijn dat deze vluchtelingen
– hoe terecht hun claims ook zijn –
ongewenst zijn en niet vertrouwd worden door hun gastheren.

Stel je het volgende eens voor:
Als je in Nederland was en je had niets
om je kinderen of kleinkinderen te voeden, wat zou je dan doen?
Je zou naar het volgende land gaan
en hen vragen om hen te voeden.
En dat is wat het betekent
om een economische migrant te zijn.
Het gaat er niet om:
‘O, ik heb een mooie auto, maar ik wil een mooiere auto.’
Dit zijn mensen die letterlijk verhongeren
en zich zo wanhopig voelen.
En natuurlijk probeer je dan te verhuizen.

Ik weet niet zeker of Geert Wilders het ermee eens zou zijn,
maar wat je standpunt
over de noodzaak van grenscontrole ook is,
we zouden het er toch allemaal over eens moeten zijn
dat degenen die oprecht beweren
aan vervolging te zijn ontkomen,
onze hulp moeten krijgen,
of op zijn minst beschermd moeten worden door het non-refoulementbeginsel.

 

28 oktober 2025

imagine

Posted by F.A. Slothouber under Uncategorized | Tags: , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , |
Geef een reactie 
de titel van de post is gebaseerd op de titel van het nummer Imagine van John Lennon uit 1971 

 

Er heerst al een tijdje een gevoel van crisis in Europa.
Je voelt het. Europese landen herbewapenen zich,
terwijl Amerika de financiële kraan dichtdraait.
Ze worstelen om de migratiestromen te beheersen.
En jongeren – maar zij niet alleen –
verliezen hun vertrouwen in de democratie.

Toch is dit niet in de eerste plaats een economische crisis,
of zelfs een politieke of een identiteit of etnische.
Het is eerder een spirituele crisis.
En als je er met deze bril op naar kijkt,
zie je overal de tekenen ervan.

Zoals afgelopen zomer
toen Mette Frederiksen, de premier van Denemarken,
een nationale militaire opbouw aankondigde,
met hogere defensie-uitgaven, herinvoering van de dienstplicht, et cetera.
Deze maatregelen zijn allemaal aangewakkerd
door de algemene Noord-Europese angst
voor het expansionistische Rusland.
Kort daarna sprak ze een groep studenten
van de Universiteit van Aalborg toe
waar ze iedereen verraste door te zeggen:

‘We zullen een vorm van herbewapening nodig hebben
die net zo belangrijk is (als de militaire). Dat is de spirituele.’

Ze sprak over het onderscheidingsvermogen
dat nodig is om waarheid van onwaarheid
te onderscheiden in een wereld
waar die twee moeilijk te onderscheiden zijn
en ze impliceerde dat dit spirituele wijsheid vereist,
niet meer technologie.
Herinvoering van de dienstplicht is één ding,
maar mensen overtuigen om te vechten
en zelfs te sterven voor wat dan ook is iets anders.
Deze problemen zijn niet uniek voor Denemarken.
Waarom zou Generatie Z vechten
voor een economisch systeem
dat niet in hun voordeel lijkt te werken,
hen geen uitzicht biedt
op een eigen huis of een vaste baan,
en weinig te bieden heeft
om tot heldendom te inspireren?
John Lennon stelde zich een wereld voor
met ‘niets om voor te doden of te sterven’.
Maar als er niets is waar je voor zou willen sterven,
is er waarschijnlijk ook niet veel om voor te leven.

De oproep van Frederiksen
is slechts één teken van de spirituele crisis in Europa.
Een ander is de opkomst
van wat soms ‘christelijk nationalisme’ wordt genoemd.
Elites mogen dan neerkijken
op de geuzenvlaggen die wapperen tijdens populistische marsen,
maar dit zijn de zichtbare tekenen van grote groepen mensen
die het gevoel hebben dat niemand naar hen luistert
en die het verlies betreuren
van het culturele en breed christelijke kader
dat, in de herinnering van vorige generaties,
eeuwenlang het besturingssysteem
van het Nederlandse leven vormde.
Het verdwijnen ervan sinds de jaren zestig
en het gebrek aan iets om het te vervangen,
vormen een probleem.
Het ‘nieuwe atheïsme’ was een daad van cultureel vandalisme,
gericht op het vernietigen van het geloof,
maar zonder iets om het voor in de plaats te stellen.

Een andere is wat wel de ‘Stille Opwekking‘ wordt genoemd:
tekenen van hernieuwd kerkbezoek
onder (vooral) jonge mensen.
Oplevingen van religie vinden meestal plaats
wanneer een gemeenschap voelt
dat haar identiteit en voortbestaan worden bedreigd.
In zulke tijden keren mensen terug naar hun wortels,
naar beschikbare bronnen
van wijsheid en geruststelling.
Dit is nog geen algehele wending naar ‘de Kerk’,
maar het is veeleer een teken
van een verlangen
naar een spirituele betekenis,
naar iets heiligs,
iets dat niet voor geld te koop is
en een waarde heeft
die verder gaat dan wat wij eraan willen geven.

Dus, terug naar verrassende oproep
tot spirituele vernieuwing
van Mette Frederiksen,
in haar eigen land.
Denemarken is een van de meest seculiere landen van Europa,
Nee, Frederiksen staat niet bekend
als een regelmatige kerkganger
en haar sociaaldemocratische partij
is de afgelopen decennia
stond over het algemeen
lauw tegenover religie.
Toch was ze eerlijk genoeg
om het probleem te erkennen.
Als we onszelf decennialang hebben voorgehouden
dat de waarheid niet bestaat,
is het niet verwonderlijk
dat we het moeilijk vinden
om waarheid van onwaarheid te onderscheiden.
Wanneer we vol vertrouwen hebben verkondigd
dat de belangrijkste stem
om naar te luisteren
onze eigen verlangens zijn – ‘wees jezelf’ –
is het niet verwonderlijk
dat we geen idealen meer hebben
om ergens voor te leven of te sterven.
Jongeren gaan misschien de straat op
vanwege klimaatverandering of Palestina,
maar zijn ze bereid
hun leven te geven voor iets moois, iets heiligs,
dat dat alles te boven gaat,
zelfs als het hun beschaving
al generaties lang in stand houdt?

Waarschijnlijk niet.
En er is geen reden om te denken
dat Denemarken anders is
dan welk ander Europees land dan ook.
Hetzelfde geldt ongetwijfeld voor Nederland,
ook al zijn onze politici
niet zo scherpzinnig als Mette Frederiksen
in het signaleren van het probleem.

Dus waar is het antwoord te vinden?
Mette Frederiksen riep ‘de Kerk’ om een antwoord:

‘Ik geloof dat mensen steeds vaker de Kerk zullen opzoeken,
omdat die een natuurlijke gemeenschap
en een nationale basis biedt…
Als ik de Kerk was, zou ik nu denken:
hoe kunnen we zowel een spiritueel
als een fysiek raamwerk zijn
voor wat de Denen doormaken?’

Maar daarin schuilt nu juist het probleem.
De Deense Kerk,
één van de lutherse kerken in Noord-Europa,
verkeert niet bepaald in een goede gezondheid:
70 procent van de bevolking is weliswaar geregistreerd lid van de kerk,
maar slechts 2,4 procent van hen
komt op zondag daadwerkelijk naar de kerk
– wat neerkomt op gemiddeld 30 bezoekers
in een lokale Deense lutherse kerk op zondag.

Filosoof John Gray
is vernietigend over de gevangenschap
van de westerse kerken in de tijdgeest.
Hij beschouwt ze als
‘een weerspiegeling van de verwarring
van de tijdgeest
in plaats van een coherent alternatief te bieden…
dit soort christendom
is een symptoom van de ziekte, geen geneesmiddel.’

Dat is misschien wel het probleem,
maar het is ook de kans.
Het christendom is de standaard spirituele traditie
van het Westen.
Niets dringt zo diep door in de Europese ziel als dit.
Anderen komen en gaan,
maar dit geloof zit in onze aderen,
in ons landschap, onze kunst en ons geheugen.
Keer op keer, vanaf de eerste eeuwen,
heeft het talloze mensen geïnspireerd
tot een leven van onbaatzuchtige toewijding.
Dat gebeurde toen het Byzantijnse rijk
verrees uit de ruïnes van het Romeinse Rijk,
toen een nieuwe middeleeuwse,
gekerstende beschaving ontstond
uit de ruïnes van de barbaarse veroveringen,
of tijdens de hervormingsbewegingen
van de zestiende en zeventiende eeuw,
of tijdens de missionaire bewegingen
van de negentiende eeuw.
Keer op keer is het een katalysator gebleken
voor wijsheid om de uitdagingen
van de crisis het hoofd te bieden,
voor individuele zelfopoffering,
culturele vernieuwing
en een doel dat verder gaat dan persoonlijke vervulling:
iets om voor te leven en te sterven.

En dat is nog steeds zo.
Je hoeft alleen maar terug te denken
aan de 21 Libische martelaren
– voornamelijk gewone Koptische christenen
uit een eenvoudig dorp
die in 2015 door ISIS werden gevangengenomen
en die een gruwelijke dood verkozen
in plaats van hun geloof
in de liefde van Christus te verloochenen,
om te laten zien
hoe het christelijk geloof 
iets biedt niet om voor te doden,
maar wel om voor te sterven.

Ik twijfel er niet aan
dat het christendom dat opnieuw kan bieden.
Niet als een terugkeer
naar iets uit het verleden,
maar in een nieuwe vorm
die trouw blijft aan zijn wortels,
maar op een manier
die er nieuw uitziet;
misschien nederiger, eenvoudiger, zuiverder.

Kunnen christenen,
zoals John Gray het verwoordde,
een coherent alternatief bieden
voor de verwarring van de tijdgeest
in plaats van er een flauwe afspiegeling van te zijn?

De toekomst,
niet alleen van het Europese christendom,
maar ook van Europa,
hangt er mogelijk van af.

 

14 augustus 2025

maden en wormen

Posted by F.A. Slothouber under Uncategorized | Tags: , , , , , , , , , , , , , , , , , , |
Geef een reactie 
Geert Wilders in Zwolle; 7 juli 2025

 

Na het bezoek van Wilders aan Zwolle
om het debat over de komst van een azc
te kapen in zijn eigen voordeel,
vaak met slaan op de trommel
van het verlies van óns Nederland;
wil ik deze zaak eens verder uitdiepen.

Want…
Moeten de grenzen voor vreemdelingen nou dicht?
En vooral: wat moeten we met de vreemdelingen
binnen onze grenzen doen?
Kortom, immigratie, immigranten
hoe gaan we daarmee om
Het zijn dus vragen die
– geïnstigeerd door vooral populistische bewegingen –
het debat voorafgaand aan de verkiezingen in Nederland
op welke manier dan ook, gijzelen.

Wat mij interesseert, is de rol
die het christendom speelt in dit debat,
zoals het aan beide kanten
van het debat wordt aangehaald.

Rechts gaat het argument als volgt:
Nederland is (of was) een christelijk land.
Het dreigt nu overspoeld te worden
door mensen die dat geloof niet delen,
of de waarden die in het christendom geworteld zijn.
Daarom moeten we snel een einde maken
aan de excessieve immigratie,
met name migranten
uit conservatieve islamitische landen.
Als we dat niet doen,
zullen we Nederland ingrijpend zien veranderen
en zijn uitgesproken christelijke identiteit verliezen.

“De ‘Joods-christelijke waarden’
die de basis vormen van ‘alles’ in Nederland.
Deze waarden waren:
‘het gezin is belangrijk, de gemeenschap is belangrijk,
de samenwerking is belangrijk, het land is belangrijk.

‘Het christendom heeft het karakter van Nederland
door de eeuwen heen gevormd.
En er heerst ongetwijfeld op veel plaatsen,
vooral in de meer achtergestelde gebieden,
een gevoel dat gemeenschappen zijn veranderd
en onherkenbaar worden ten opzichte van wat ze waren.’”
Dat is het mantra.

Toch is het moeilijk om dit alles
als uitgesproken christelijk te bestempelen.
Veel moslims zouden vrijwel hetzelfde beweren,
en het zou moeilijk zijn om zijn lijst te beschrijven
als een adequate samenvatting van de boodschap van Jezus.
‘Joods-christelijke waarden’ worden rechts vaak gelijkgesteld
aan ‘Nederlandse waarden’, die worden gedefinieerd
als ‘democratie, de rechtsstaat, individuele vrijheid
en wederzijds respect en tolerantie
voor mensen met een ander geloof en andere overtuigingen’.
Het is moeilijk voor te stellen dat iemand gekruisigd
zou worden omdat hij dat predikte.

Toch wordt het christendom ook links gebruikt.
Regelmatig klinken woorden als:
‘Jezus zou oproepen om migranten te verwelkomen.
De vluchtelingencrisis is een morele test.
Jezus leerde ons vluchtelingen te respecteren.
Hijzelf zei: ‘Verwelkom de vreemdeling…’
En de Bijbel zegt:
‘De vreemdeling die onder u verblijft, moet behandeld worden als een autochtoon’.

Het is zeker een betere weergave van de leer van Jezus dan die rechts bezigt.
Maar links maakt het verwelkomen van de vluchteling
vaak deel uit van een bredere en diepere waarde
van ‘diversiteit’ als een op zichzelf staand goed.
Multiculturalisme, de caleidoscoop van culturen
die je in veel winkelstraten vindt met
Indiase, Thaise, Italiaanse en Marokkaanse restaurants,
of het beeld van kinderen uit verschillende landen
en religies die vrolijk rondrennen op een schoolplein,
is een geliefd cliché van seculiere progressieve mensen.

Het probleem is dat het voor velen
in delen van de samenleving niet zo voelt.
Sommige mensen kunnen multiculturalisme omarmen
omdat het hun manier van leven
niet fundamenteel bedreigt. van het leven.
Vreemden omarmen is makkelijker
als je een vaste plek hebt om ze te verwelkomen.
Een thuis waar het gezin goed met elkaar overweg kan,
waar de ouders eensgezind zijn
en de kinderen tevreden,
zal veel eerder in staat zijn
om onbekende gasten te verwelkomen
met de nodige nieuwsgierigheid
om van hen te leren.

Maar een gezin vol spanning en gekibbel
zal de vreemdeling waarschijnlijk
helemaal niet verwelkomen,
omdat de nieuwkomer
de bestaande spanningen nog verder zal aanwakkeren.

Maar een samenleving die een gevoel
van gedeelde, brede en sterke identiteit verliest,
is niet in staat een vreemdeling te verwelkomen.
Wat ons anders maakt, is alleen verrijkend
zolang we ons er allemaal van bewust zijn
dat we iets hebben dat ons verenigt.
Bij gebrek aan een verbindende band
blijkt verschil bedreigend te zijn.

De visie van links;
van diversiteit als een doel op zich,
alleen bijeengehouden
door een vaag idee van tolerantie of seculariteit
waar niemand het leven voor waard vindt –
dreigt de banden die ons binden te ondermijnen,
omdat het geen duidelijke kern biedt
die ons bij elkaar kan houden.

Het christendom biedt geen immigratiebeleid.
Zowel links als rechts kunnen aanspraak maken
op enige legitimiteit in het christelijke verhaal.
Wat het christendom echter wél biedt,
is een gemeenschap die een morele scholing biedt
die draait om Jezus,
als degene die ons de ware vorm
van het menselijk leven laat zien,
de noodzaak van zelfopoffering,
niet van zelfgenoegzaamheid
als sleutel tot een functionerend gemeenschapsleven,
en de heilige waarde van ieder mens;
overtuigingen die op hun beurt
de vreemdeling kunnen verwelkomen
in een veilig en zelfverzekerd thuis.

Deze zaken zijn door de eeuwen heen
vanuit hun intense kern
in de christelijke kerk
naar de bredere samenleving doorgedrongen.
Ironisch genoeg worden ze vandaag de dag
meer uitgehold door het secularisme dan door de islam.

Het werkelijke probleem van onze tijd
is niet de massale immigratie (zoals rechts het wil)
of het onvermogen om de grenzen
volledig open te stellen (voor links).
Het is de wijdverbreide uitholling van het christelijk geloof.

De verdwijning van het christendom
wordt bijna zonder slag of stoot geaccepteerd.
Het wegebben van het geloof wordt als vaststaande feit begroet.
Dit is misschien grotendeels de schuld van de kerk zelf,
een gebrek aan moed om haar eigen boodschap te uiten
en zich te presenteren
als een zoveelste maatschappelijke lobbygroep
voor diverse doelen in plaats van een gemeenschap
die draait om Jezus.
Maar het is ook te wijten aan de grote groepen
hoogopgeleide mensen uit de middenklasse
die graag de naam van Jezus claimen
wanneer het hen uitkomt,
en die teren op het culturele erfgoed van het christendom
zonder te investeren in de toekomst ervan
door ook maar in de buurt van een kerk te komen.

Een goed immigratiebeleid vereist
de compassie die de kwetsbare vreemdeling verwelkomt.
Maar het vereist ook een sterke, verenigde gemeenschap
met gedeelde waarden om hen te verwelkomen.

Een vernieuwd christendom
zou de redding kunnen betekenen
voor zowel rechts als links,
of op zijn minst een dieper en rijker verhaal
kunnen bieden dan elk van beide afzonderlijk kan bieden.
Een verhaal dat een sterke kern biedt
die een samenleving bij elkaar houdt,
maar dat tegelijkertijd de vreemdeling verwelkomt
als een geschenk en niet als een bedreiging.

 

21 maart 2014

verkiezingen

Posted by F.A. Slothouber under Uncategorized | Tags: , , |
Geef een reactie 

Deze week stond wat mij betreft in het teken van de verkiezingen. Er werden keuzes gemaakt: men doet ons geloven dat een meerderheid van de bevolking op de Krim heeft gekozen voor aansluiting met Rusland. ‘We zullen het dan beter krijgen’ is een vaak gehoord commentaar. ‘Vroeger was alles beter, toen de Krim nog onder Russisch bestuur viel’. Tsja, de tijd zal het uitwijzen, maar de geschiedenis van Oost Europa zoals bijvoorbeeld beschreven in het magistrale boek Bloedlanden van Timothy Snyder laat een ander beeld zien.

Ook in Nederland werden er van de week keuzes gemaakt. Volgens analisten werden de regeringspartijen afgerekend op hun gevoerde beleid en de onzekerheid die veel mensen voelen met de op handen zijnde veranderingen in de zorg en vele andere terreinen. ‘De kiezer heeft gesproken en de kiezer heeft altijd gelijk’ wordt gezegd. ‘De hel, dat zijn de anderen’ zei de Franse filosoof Jean Paul Sartre eens. Als er geen anderen zouden zijn, zou de aarde een groot paradijs zijn. Altijd wordt de schuld van chaos in de wereld bij de ander gelegd. De huidige misère is de schuld van de structuren, van machthebbers, van de ander. Met jouzelf is er niets mis, het zijn altijd de anderen die het bederven.

‘De kiezer heeft gesproken en de kiezer heeft altijd gelijk’, of anders gezegd ‘de mensen weten het best wat goed voor hen is’. Volgens mij ligt daar een enorme denkfout. Als de mens niet toegeeft aan het feit dat het goed mis is met zichzelf kan God niet beginnen met herbouw en vertroosting. Dan zijn er wel puinhopen, maar God kan ze nog niet herbouwen. Als je denkt dat je door je eigen inspanningen deze dolgedraaide wereld in goede banen kunt leiden, moet God werkeloos toezien.kies voor God

‘Nu dan,’ vervolgde Jozua, ‘eerbiedig de HEER, dien hem met onvoorwaardelijke trouw en doe de goden weg die uw voorouders ten oosten van de Eufraat en in Egypte hebben gediend. Dien alleen de HEER. Wanneer u daar niet toe bereid bent, kies dan nu wie u wel wilt dienen: de goden van uw voorouders ten oosten van de Eufraat of de goden van de Amorieten, van wie u nu het land bewoont. In ieder geval zullen ik en mijn familie de HEER dienen.’
Jozua 24:14-15

Juist in deze Veertigdagentijd worden we opgeroepen de goede keuzes te maken in ons leven. Voor nu en de toekomst. Kies dan wie je wil dienen!